Przyszli kierowcy powinni przygotować się na zmianę modelu egzaminowania. Plac manewrowy ma przestać być obowiązkowym etapem egzaminu na kategorię B i B1. Jednocześnie projekt przewiduje nowe rozwiązania dotyczące szkolenia, egzaminów wewnętrznych oraz wykorzystania symulatorów.
Egzamin na prawo jazdy w 2027 roku ma wyglądać inaczej niż obecnie. Jedną z najważniejszych planowanych zmian jest rezygnacja z obowiązkowego placu manewrowego podczas egzaminu praktycznego na kategorię B i B1. Kandydaci na kierowców mają być oceniani przede wszystkim podczas jazdy w rzeczywistym ruchu drogowym. To jednak niejedyna zmiana przewidziana w projekcie.
Plac manewrowy zniknie z egzaminu na prawo jazdy
Obecnie praktyczny egzamin na prawo jazdy kategorii B rozpoczyna się od zadań wykonywanych na placu manewrowym. Kandydat musi między innymi przygotować pojazd do jazdy, sprawdzić jego podstawowe elementy oraz wykonać określone zadania egzaminacyjne.
Według przygotowanego projektu nowe przepisy mają zlikwidować obowiązkową część egzaminu praktycznego przeprowadzaną na placu. Po zmianach egzaminator będzie nadal sprawdzał przygotowanie osoby zdającej do jazdy, jednak zasadnicza ocena umiejętności ma odbywać się już w ruchu drogowym.
Zmiana dotyczyć ma kategorii B oraz B1. Jej głównym założeniem jest sprawdzanie umiejętności, które są rzeczywiście potrzebne kierowcy podczas codziennej jazdy. Zamiast wykonywania konkretnych zadań w warunkach placu manewrowego większe znaczenie będzie miało prawidłowe zachowanie na drodze, obserwowanie otoczenia i podejmowanie właściwych decyzji.
Likwidacja placu manewrowego na egzaminie nie oznacza, że przestanie on być potrzebny podczas kursu prawa jazdy. Szkolenie kandydatów na kierowców nadal będzie obejmowało naukę podstawowych umiejętności prowadzenia samochodu.
Plac pozwala bezpiecznie przećwiczyć między innymi ruszanie, zatrzymywanie, zmianę kierunku jazdy czy wykonywanie manewrów wymagających odpowiedniego panowania nad pojazdem. Dopiero później umiejętności te można wykorzystać w bardziej złożonych sytuacjach na drodze.
W praktyce oznacza to więc zmianę roli placu manewrowego, a nie jego całkowite wyeliminowanie ze szkolenia kierowców. Szczegółowe wymagania dotyczące infrastruktury wykorzystywanej przez ośrodki szkolenia kierowców mają zostać określone w przepisach wykonawczych.
Symulatory podczas kursu prawa jazdy
Planowane zmiany obejmują również wykorzystanie symulatorów w szkoleniu kandydatów na kierowców. Takie rozwiązanie ma umożliwić ćwiczenie sytuacji związanych z rozpoznawaniem zagrożeń oraz reagowaniem na niebezpieczne zdarzenia.
Symulator nie ma zastąpić jazdy z instruktorem. Jego zadaniem będzie raczej uzupełnienie tradycyjnego szkolenia o sytuacje, których nie można bezpiecznie odtworzyć na drodze.
Dla kursanta może to oznaczać możliwość przećwiczenia reakcji na nagłe zagrożenie bez narażania innych uczestników ruchu. Rozwiązanie ma więc przede wszystkim charakter szkoleniowy.
Zmiany w egzaminach wewnętrznych
Projekt zmian obejmuje także egzaminy wewnętrzne przeprowadzane w ośrodkach szkolenia kierowców. Jednym z proponowanych rozwiązań jest obowiązek rejestrowania praktycznego egzaminu wewnętrznego.
Nagrania mają być przechowywane przez określony czas. Rozwiązanie ma zwiększyć możliwość kontroli prawidłowości przeprowadzania egzaminów wewnętrznych oraz ujednolicić zasady obowiązujące w ośrodkach szkolenia kierowców.
Planowane zmiany mają wejść w życie etapami. Przepisy dotyczące rejestrowania egzaminów wewnętrznych mają obowiązywać od 1 lipca 2027 roku.
Egzamin teoretyczny na prawo jazdy również się zmieni
Zmiany dotyczą również egzaminu teoretycznego na prawo jazdy. Projekt przewiduje, że pozytywny wynik egzaminu teoretycznego uzyskany po wejściu nowych przepisów będzie ważny przez 12 miesięcy.
Jednocześnie osoby, które zdadzą egzamin teoretyczny przed zmianą przepisów, zachowają dotychczasową zasadę bezterminowej ważności pozytywnego wyniku.
Planowane jest także zmniejszenie oficjalnej bazy pytań egzaminacyjnych. Zamiast około 4000 pytań ma ich być około 1500. Sama zmiana liczby pytań nie oznacza jednak rezygnacji z konieczności znajomości przepisów i zasad bezpiecznej jazdy.
Nowe wymagania dla instruktorów
Reforma systemu szkolenia kierowców ma objąć również osoby, które chcą zostać instruktorami nauki jazdy. Projekt przewiduje wydłużenie wymaganego okresu posiadania prawa jazdy z dwóch do pięciu lat.
Oznacza to, że przyszły instruktor będzie musiał mieć dłuższe doświadczenie jako kierowca, zanim będzie mógł rozpocząć pracę w tym zawodzie.
Podsumowanie zmian
Najważniejsza zmiana jest jasna: plac manewrowy ma zniknąć z obowiązkowej części praktycznego egzaminu na prawo jazdy kategorii B i B1. Nie oznacza to jednak końca ćwiczeń na placu podczas kursu.
Dla przyszłych kierowców większe znaczenie będzie miało natomiast praktyczne przygotowanie do jazdy w rzeczywistym ruchu drogowym. Obserwacja otoczenia, właściwe ocenianie sytuacji, znajomość przepisów i podejmowanie bezpiecznych decyzji już teraz są podstawą prawidłowego szkolenia. Po zmianach ich znaczenie podczas egzaminu ma być jeszcze większe.
Jeżeli projekt zostanie przyjęty w obecnym kształcie, nowe zasady dotyczące egzaminu praktycznego na kategorię B i B1 mają zacząć obowiązywać 1 stycznia 2027 roku. Warto jednak pamiętać, że do czasu zakończenia procesu legislacyjnego szczegóły reformy mogą jeszcze ulec zmianie.